Endorfiny należą do peptydów opioidowych, zostały zidentyfikowane w 1975 roku a ich nazwa pochodzi od słów „endogenous morphine”, czyli produkowana w organizmie morfina. Ze względu na wywoływanie stanu euforycznego nazywane są często „hormonami szczęścia”. Jest wiele cząsteczek należących do grupy endorfin; najlepiej dotychczas poznaną jest beta-endorfina. Hormon adrenokortykotropowy (zwany też ACTH lub kortykotropiną) wydzielany podczas reakcji stresowej oraz endorfiny powstają w organizmie z tej samej cząsteczki, dlatego stres powoduje wydzielanie również endorfin (to pewnie dlatego skoczkowie spadochronowi po wylądowaniu są tacy szczęśliwi ;)). Endorfiny mają działanie przeciwbólowe i wiele badań wykazało, że akupunkturze towarzyszy wydzielanie hormonów szczęścia. Niektórzy naukowcy twierdzą, ...

Związek między funkcjonowaniem mózgu a odczuciami religijnymi został zauważony już pod koniec XIX wieku, kiedy zaobserwowano, że związana z takimi odczuciami jest padaczka. W ostatnich latach powstała nowa dziedzina wiedzy – neuroteologia, która stara się zgłębić to zagadnienie. W 1975 roku, neurolog Norman Geschwind z Bostonu jako pierwszy opisał klinicznie formę epilepsji, w której ataki związane są z wyładowaniami elektrycznymi w obrębie płatów skroniowych. Chorzy na padaczkę skroniową często mówią o doświadczeniach religijnych podczas napadu, co zasugerowało Geschwindowi oraz neuropsychiatrze Davidowi Bearowi z Uniwersytetu Vanderbilt, że wyładowania elektryczne w pewnych obszarach płatów skroniowych mogą czasami stanowić podłoże obsesyjnej religijności. Aby sprawdzić ...

Główną rolę w zaufaniu odgrywa oksytocyna – neuroprzekaźnik i hormon, który ma wpływ również na pobudzanie wydzielania mleka i rozpoczynanie akcji porodowej. Rolę oksytocyny zbadał Paul J. Zak – profesor ekonomii i neurologii klinicznej, który po przeanalizowaniu badań na zwierzętach stwierdził, że cząsteczka ta może odgrywać rolę w powstawaniu zaufania u ludzi. Badania na zwierzętach Z badań wynika, że u niektórych ssaków oksytocyna ułatwia współdziałanie osobników, a wazotocyna – pochodna oksytocyny – pełni taką rolę również u innych zwierząt. Według biologów ewolucyjnych wazotocyna pojawiła się ok. 100 mln lat temu u ryb i miała za ...

Układ nerwowy składa się z istoty szarej i istoty białej. Istota szara znajduje się głównie w korze mózgowej, a tworzą ją ciała komórkowe neuronów („szare komórki”). Istota biała to wypustki ciał komórek nerwowych (aksony), którymi informacje są przesyłane z ciał komórek do synaps, łączących ze sobą neurony. Większość aksonów pokrytych jest warstwami białej substancji – mieliną, wytwarzaną przez komórki glejowe. Istnieją dwa typy komórek glejowych: oligodendrocyty, które tworzą mielinę w ośrodkowym układzie nerwowych i komórki Schwanna, które tworzą ją poza ośrodkowym układem. Szybkość przewodzenia impulsów nerwowych przez aksony zależy od tego, czy akson pokryty jest mieliną (pokryty ...

Palenie papierosów powoduje uzależnienie psychiczne, ponieważ oddziałuje na ośrodek przyjemności w mózgu. Uzależnia też fizycznie, co jest wynikiem rozwoju tolerancji na działanie nikotyny. Osoby uzależnione po pewnym czasie od wypalenia papierosa odczuwają objawy odstawienia, tzn. niepokój, drażliwość, niezdolność do skupienia się itp. Tak brzmi tradycyjna teoria uzależnienia od nikotyny. Joseph R. DiFranza, pracujący jako lekarz rodzinny, jest twórcą nowej teorii, nazwanej teorią sensytyzacji-homeostazy. Badania zapoczątkowane przez Josepha R. DiFranza udowodniły, że uzależnienie u nastolatków rozpoczyna się dużo szybciej, niż dotychczas sądzono. Objawy uzależnienia pojawiają się często w ciągu pierwszych tygodni palenia i to również wtedy, kiedy nastolatek wypala jedynie ...

Termin „poszukiwanie doznań” został wprowadzony w 1979 roku przez Marvina Zuckermana i jego obecna definicja brzmi: „poszukiwanie zróżnicowanych, nowych, złożonych i intensywnych wrażeń i doświadczeń oraz gotowość do podejmowania ryzyka fizycznego, społecznego, prawnego i finansowego w celu dostarczenia sobie tego typu doświadczeń”. Definicja według mnie bardzo trafna, bo zwraca uwagę na to, co sama również zauważyłam, tzn. że celem poszukiwaczy doznań nie jest podejmowanie ryzyka dla samego ryzyka, tylko poszukiwanie wrażeń. Zauważył więc, że skoczkowie spadochronowi nie skaczą dla ryzyka, ale pomimo. Według Zuckermana każdy znajduje się gdzieś na skali, pomiędzy skrajnym poszukiwaniem ...

W reakcji stresowej biorą udział dwa systemy biologiczne – współczulny układ nerwowy, który aktywuje się jako pierwszy oraz system podwzgórze-przysadka-nadnercza (oś HPA), który zaczyna działać po pewnym czasie. Współczulny układ nerwowy (część autonomicznego układu nerwowego), który unerwia narządy wewnętrzne, jest odpowiedzialny za tzw. reakcję walki lub ucieczki. W pierwszych chwilach po zadziałaniu stresora pobudza on nadnercza do wydzielania adrenaliny i noradrenaliny. Wywołuje takie skutki, jak przyspieszenie tętna i oddechu, szybszą i bardziej efektywną pracę serca (z każdym skurczem pompowana jest większa ilość krwi), rozszerzenie oskrzeli oraz źrenic. Powoduje też rozłożenie tłuszczu ...

Stan uskrzydlenia, to stan głębokiej koncentracji, podczas której zapominamy o wszystkim, oprócz tego, co właśnie robimy. Charakterystyczne dla niego jest uczucie szczęścia i spokoju. Stan ten osiągają m.in. kompozytorzy: Znajdujesz się w stanie takiej ekstazy, że niemal nie istniejesz. Zdarzało mi się to wiele razy. Moje ręce zdają się nie należeć do mnie; nie mam nic wspólnego z tym, co sie dzieje. Po prostu siedzę, patrząc na to wszystko z podziwem i zachwytem. To po prostu samo wypływa ze mnie1, skoczkowie spadochronowi: Swobodne spadanie to… swobodne spadanie. To jedyny czas w moim życiu, podczas którego ...